مطالعه ميزان تحرك پذيري و مسموميت زايي كادميوم در خاك، آب و گياهان مناطق دگرساني شمال غرب استان اردبيل

محدوده مطالعاتي در 27 كيلومتري شمال غرب شهرستان مشگين شهر، بين طول هاي جغرافيايي 123247 تا 93547 و عرض هاي جغرافيايي 463238 تا 253438 واقع شده است. هدف از انجام اين تحقيق، بررسي ميزان آلودگي خاك، آب و گياه در منطقه دوست بيگلو به عنصر كادميم و نيز تعيين منشأ اين آلودگي ها است. در اين مطالعه رفتار زيست محيطي فلز كادميم در 70 نمونه خاك، 20 نمونه آب و 12 نمونه گياه برداشت شده از مناطق كاني سازي و دگرساني شمال غرب شهرستان مشگين شهر مورد بررسي قرار مي گيرد و بعد از تخمين شدت آلودگي راهكارهاي عملي براي بهسازي اين منابع ارايه مي شود. نمونه هايي كه از آب هاي سطحي و زيرزميني، خاك و گياهان ناحيه در اين مطالعه جمع آوري شده اند، حاوي غلظت هاي بالاتري از عنصر كادميم نسبت به مقادير استاندارد و قراردادي معين شده هستند. غلظت هاي زياد كادميم در آب (بالاي 7 قسمت در بيليون) و خاك (بالاي 7/1 قسمت در ميليون)، نگران گننده است. وجود تغييرات زياد در غلظت كادميم بر اين نكته دلالت مي كند كه هم ويژگي هاي فيزيكي (اندازه دانه) و هم ويژگي هاي شيميايي (pH و فازهاي ثانويه) در پراكندگي اين عنصر در محيط نقش مهمي دارند. pHپايين باعث حل شدن فلزات سنگين و در نتيجه انتقال آنها به نقاط دورتر مي شود. ضريب غني سازي محاسبه شده براي نمونه هاي خاك بسيار بالا است (بالاي 120). هم چنين نمونه هاي گياهي برداشت شده از انواع مختلف نشان دهنده تجمع كادميم در آنها است. با اين وجود بعضي از گياهاني كه در محدوده رشد مي كنند (مانند Festrauca rub) در برابر مسموميت زايي فلزي مقاوم هستند. از اين رو پالايش سبز مي تواند به عنوان يك روش بهسازي بالقوه مورد بررسي قرار بگيرد. مطالعه پراكندگي غلظت كادميم نشان مي دهد كه تمركز كادميم در زون هاي دگرساني نسبت به مناطق غيردگرساني و سنگ هاي آذرين با دگرساني ضعيف بسيار بالا است.