شناسايي و پايش آلاينده هاي هواي شهري با تأكيد بر مدل سازي پراكنش اين آلاينده ها (مطالعه موردي شهر تهران)

در اين مقاله سعي شده با توجه به عوامل مؤثر بر آلودگي هوا و ضريب تاثير گذاري هر يك از آنها، به ارائه يك مدل براي پيش بيني وضعيت آينده آلودگي، دست يافت و براي مقابله با آنها چاره جويي كرد.كاربردي ترين شاخص جهت گزارش و مقايسه وضعيت آلودگي هوا در زمانها و مكانهاي مختلف، شاخص PSI مي باشد كه توسط سازمان حفاظت محيط زيست آمريكا (EPA) تدوين شده است .ميزان آلودگي هوا با سنجش مقدار آلوده كننده هاي معيار و سپس تبديل اين مقدار به شاخص PSI بدست مي آيد. آلاينده هاي معيار در نظر گرفته شده عبارتند از: منوكسيد كربن، دي اكسيد گوگرد، ازن، دي اكسيد نيتروژن و PM10 (ذرات معلق). در اين مطالعه عوامل متعددي بر آلودگي هوا موثر شناخته شده اما اثر موقعيت جغرافيايي بيش از همه است كه منجر به تفاوت شرايط آب و هوايي، بارندگي و وزش باد و... مي شود و از بين عوامل انساني هم جمعيت مهمترين عامل آلاينده محسوب مي شود. كليه داده ها به صورت روزانه مورد استفاده قرار گرفته اند و متغير وابسته كه بيانگر ميزان آلودگي هوا است، منوكسيدكربن اندازه گيري شده برحسب شاخص PSI در ايستگاه آزادي مي باشد. به طور كلي ضرايب تخمين زده شده در اين بررسي كه با نرم افزار STATA انجام شده نشان مي دهد عامل انساني كه در قالب جمعيت وارد مدل شده است اثر بالايي بر ميزان آلودگي هواي شهر تهران دارد و عوامل جوي طبيعي كه سبب كاهش ميزان آلودگي هوا مي شود، بارانهاي بالاي 5 ميليمتر و وزش باد، به خصوص بادهاي غربي است