ارزيابي خطرات زمين شناسي در ساخت تونلهاي بزرگ البرز، آزاد راه تهران- شمال

تونلهاي البرز از بزرگترين تونلهاي مسير آزاد راه تهران-شمال مي باشندكه از جنوب به شمال توف سنگهاي كرج، توده هاي گچي، آهكهاي پرمين و مجموعه شيل-ماسه سنگ ژوراسيك را قطع مي كنند. تنوع و اختلاف مقاومت واحدهاي سنگي كه عمدتا" جايگزيني تكتونيكي شده اند به همراه توسعه گسلهاي بزرگ راندگي و عمق تونلها مي توانند موجب بروز خطراتي در زمان ساخت آنها شوند. برداشتهاي سطحي و مطالعات زير سطحي زمين فيزيكي بيان از وجود خطراتي چون پديده كارستيك سنگ اهكها و گچها و آبهاي محبوس در آنها، مناطق خرد شده گسلي فراوان و پديده آماسي گچها در منطقه مركزي تونلها دارند. در اين منطقه، توده سنگها متاثر از استرس اوليه ناشي از موقعيت تكتونيكي منطقه بوده ولذا وقوع پديده لهيدگي سنگها در آنها نيز امكان پذير است. در بخشهاي شمالي نيز خطر فعال شدن زمين لغزشهاي قديمي ارزيابي مي گردند. از آنجا كه عبور تونلها از منطقه بحراني مركزي بدليل مشخصات هندسي آزاد راه اجتناب ناپذير مي باشد و عنايت به حفاري تونلها توسط ماشين حفار (TBM)، جهت كاهش ريسك حفاري در اين منطقه، بهتر است حفاري اين بخش از طريق تونل كنار گذر و به روش انفجاري كنترل شده و با مشاهدات زمين فيزيكي از پيشاني جبهه كار صورت گيرند. همچنين بجهت كنترل اثر زمين لغزشهاي قديمي بر پايداري دهانه هاي شمالي، حفاري اين بخشها بصورت كند و پوش صورت گيرند