بررسي روشهاي مختلف ارزيابي بيولوژيكي و تنوع زيستي در كيفيت منابع آبي و محاسبه شاخص هاي تنوع بستر رودخانه كارون از بازه ملاثاني تا دارخوين

اساس شيوه هاي جديد، بررسي كيفيت آب منابع آبي بر طبقه بندي كيفي اين منابع استوار است . طبقه بندي هاي متفاوتي براساس پارامترهاي زيست محيطي تعيين گرديده است . پارامترهاي بيولوژيكي يكي از مؤلفه هاي جديد مطالعات كيفي منابع آبي است . روشهاي ارزيابي بيولوژيكي و محاسبه شاخص هاي تنوع زيستي به ما اين امكان را ميدهد تا با استفاده از پارامترهاي بيولوژيكي و زيست محيطي ديگر منابع آبي را از نظر كيفيت طبقه بندي نمائيم . در طبقه بندي اكولوژيكي ميزان و شدت آلودگي نيز مشخص ميگردد . در اين مقاله روشهاي متفاوت ارزيابي بيولوژيكي و انواع شاخص هاي تنوع ارائه مي گردد، در اينجا شاخص تنوع را كه جهت تعيين كيفيت رودخانه كارون مورد استفاده قرار گرفته است، بررسي مي نمائيم . اين رودخانه طي يكسال از پائيز 83 تا تابستان 84 از ملاثاني تا دارخوين مورد مطالعه و بررسي قرار گرفت . در اين مطالعه به منظور بررسي كيفيت آب تغييرات ساختاري اجتماعات بنتيك و عوامل تاثيرگذار بر آنها مورد سنجش قرار گرفت .
نتايج حاصل از اين بررسي نشان داد بطور كلي 4 رده از ماكروبنتوزها در كليه نمونه برداريها شناسايي و شمارش شدند . بيشترين ميزان فراواني به ترتيب مربوط به كم تاران با %91,98 و حشرات و پوره ها با %6,59 نسبت به كل جمعيت ماكروبنتوزها و فراواني ساير گروهها %1,43 جمعيت ماكروبنتوزها بوده است . بالاترين تراكم ماكروبنتوزها در فصل پاييز و كمترين تراكم آنها در فصل تابستان مي باشد . بيشترين ميزان شاخص شانون 1,9 در ايستگاه شيبان در فصل بهار و كمترين ميزان آن 0,46 و در ايستگاه پل پنجم ( در مجاورت خروجي فاضلاب شهري )
در تابستان بدست آمده است . همچنين حداكثر ميزان شاخص سيمپسون 0,714 در فصل تابستان و مربوط به ايستگاه پل پنجم و حداقل اين شاخص 0,168 در فصل بهار و مربوط به ايستگاه شيبان بوده است . نتايج شاخص هاي شانون نشان دهنده تغييرات فصلي نامنظم در ميزان تنوع ماكروبنتوزهاست ، همچنين ميزان شاخص سيمپسون نيز از روند تغييرات فوق پيروي مي كند . بر طبق نتايج بدست آمده در تمام ايستگاههاي نمونه برداري آلودگي وجود دارد و عامل اصلي آلودگي رودخانه كارون فاضلاب شهري و پسابهاي صنعتي ناشي از فعاليت واحدهاي صنعتي شهر اهواز مي باشد .