ملاحظات معماري و تأثير آن در طراحي لرزهاي سازهها و راهكارهاي علاج بخشي آنها

در اين مقاله برخي از ملاحظات معماري و تأثير آنها بر عملكرد لرزه اي سازه ها و راههاي علاج بخشي ان مورد بررسي قرار گرفته است. معماري همواره در تقابل با امكانات مهندسي بر ايجاد و اصلاح ساختمان هاي جديد تأثير نهاده است و مهندسان همواره ملزم به تطبيق و تغيير طراحي ها با طرح هاي جديد معماران و نياز هاي جديد كاربران شده اند. اما شواهد كمتري وجود دارد كه نشان دهنده تأثير مهندسي لرزه اي بر معماري ساختمان ها به گونه اي كه منجر به ارائه الگو هاي جديد طراحي براي معماران شود، باشد. مواردي همچون در نظر گرفتن پلانهاي نامنظم، ايجاد طبقات نرم، ايجاد ستونهاي كوتاه و مواردي ديگر ناشي از مد نظر قرار دادن ملاحظات معماري مي باشند و عملكرد نامناسب لرزهاي سازهاي را به همراه دارند. مي توان ابراز نمود كه دو مقوله معماري و عملكرد لرزه اي سازه ها مي توانند لازم و ملزوم يكديگر شده بطوريكه طرحهاي نوين علاوه بر داشتن معماري زيبا داراي عملكرد مناسب لرزه اي باشند. براي اين عمل بايد ملاحظات لازم براي مسائل لرزهاي در سازه ها مطرح گردد. تا از اين طريق تقابل لازم براي تلفيق مهندسي لرزه اي و معماري صورت گيرد. به اين ترتيب در اين مقاله با تشريح مخاطرات لرزه اي و راهكارهايي كه براي ملاحظات معماري مطرح شده است. با بررسي زلزله هاي اخير از جمله كوبه ژاپن، بم ايران، دشت سيلاخور نقاط ضعف اين ملاحظات در هنگام بروز زلزله ارائه شده است. براي علاج بخشي ملاحظات ذكر شده، راهكارهاي سازه اي مناسب و در عين حال ساده ارائه شده است. نتايج تحقيقات نشان مي دهند كه حدود 75 درصد خسارات زلزله در ساختمانهاي كوتاه و متوسط ايران بعلت رعايت ننمودن ارتباط مابين معماري و مقاومت لرزه اي سازه ها مي باشد.